Opieka na nowo

Praca opiekunki osób starszych w Niemczech to odpowiedzialne zajęcie, które daje dużo satysfakcji. Społeczeństwo naszych zachodnich sąsiadów się starzeje – zatem opiekunki seniorów będą coraz bardziej potrzebne. Niemcy ufają szczególnie opiekunkom z Polski, które według nich są sumienne, obowiązkowe, empatyczne i pogodne. I choć to właśnie te cechy są kluczowe w pracy opiekunki osób starszych, dobrze mieć również świadomość innych wymagań zawodowych. Mowa tu o kwalifikacjach i certyfikatach, ale nie tylko. Opiekunka powinna wiedzieć, jakie obowiązki czekają na nią na szteli. Dzięki przygotowaniu będzie mogła pełnić swoją rolę w najlepszy możliwy sposób. Jakie prace wykonuje opiekunka w Niemczech? Czego nie wolno jej robić? Jakie są różnice między opiekunką domową a medyczną? Dowiesz się tego już za chwilę.

Czym zajmuje się opiekunka pracująca w Niemczech?

Zakres obowiązków opiekunki w Niemczech zależy od wielu czynników. Do najczęściej wykonywanych na szteli zadań należą:

• codzienna higiena osobista seniora – opiekunka pomaga mu w myciu się, kąpieli, czesaniu, goleniu, zmianie ubrań czy pielęgnacji skóry. W przypadku osób leżących może to oznaczać również mycie w łóżku oraz regularną zmianę bielizny chłonnej;
• pomoc w poruszaniu się – seniorzy często mają ograniczoną sprawność ruchową. Opiekunka jest więc dla nich wsparciem przy wstawaniu, siadaniu, przemieszczaniu się po domu, a czasem przy korzystaniu z balkonika czy wózka inwalidzkiego. W przypadku osób leżących pomoc obejmuje również zmianę pozycji w celu zapobiegania odleżynom;
• prowadzenie gospodarstwa domowego – gotowanie, sprzątanie, pranie, prasowanie lub robienie zakupów to stałe elementy dnia pracy opiekunki. Przygotowując posiłki, należy uwzględniać dietę seniora (np. lekkostrawną, niskosodową, bezcukrową);
• podawanie leków – oczywiście opiekunka nie może samodzielnie decydować o leczeniu, dawkach lekarstw i porach podawania. Może jednak przypominać o zażywaniu leków lub pomagać seniorowi w połknięciu tabletki – podnieść go do pozycji siedzącej, podać wodę do popicia. Leki muszą być podawane zgodnie z rozpisanym planem, a wszelkie zmiany w dawkowaniu ustalone z lekarzem;
• dotrzymywanie podopiecznemu towarzystwa – walka z samotnością to nierzadko codzienność osób starszych. Lekarstwem na nią jest obecność opiekunki. To ona pełni rolę towarzysza seniora – rozmawia z nim, czyta mu, zachęca do aktywności fizycznej i umysłowej;
• wizyty lekarskie i formalności – opiekunka może towarzyszyć seniorowi podczas wizyt u lekarza, pomagać w kontaktach z urzędami czy apteką, zamawiać recepty oraz prowadzić dokumentację medyczną lub dziennik opieki.

Prace, które wykonuje opiekunka, zazwyczaj wyglądają podobnie. Dopiero ich liczba i zakres może się różnić w zależności od wielu czynników: specyfiki szteli, stanu zdrowia podopiecznego oraz zapisów w umowie. Jedna oferta może obejmować dotrzymywanie seniorowi towarzystwa, zawożenie go do lekarza i gotowanie obiadów, a inna – pomoc w poruszaniu się, karmienie, mycie i przebieranie. Warto więc dokładnie sprawdzać, jakie są wymagania względem opiekunki i określić, czy jesteś w stanie im sprostać.

Obowiązki, których opiekunka nie może wykonywać

Choć opiekunka odgrywa bardzo ważną rolę w życiu seniora, jej obowiązki są ograniczone prawnie. Osoba zatrudniona w Niemczech jako opiekunka domowa nie może na przykład wykonywać czynności medycznych: zastrzyków, zmiany opatrunków, podawania kroplówek, cewnikowania i pielęgnacji ran. Są to działania zarezerwowane wyłącznie dla wykwalifikowanego personelu medycznego (Pflegefachkraft). Jako opiekunka nie podejmujesz też decyzji medycznych – nie ustalasz dawek leków, nie diagnozujesz samodzielnie objawów i nie zmieniasz zaleceń lekarskich. Oprócz tego nie możesz pełnić funkcji pielęgniarki bez odpowiednich kwalifikacji. Brak wykształcenia i certyfikatów medycznych oznacza, że opiekunka nie może pracować np. w domach opieki czy szpitalach jako personel medyczny. Złamanie tych zasad skutkuje poważnymi konsekwencjami prawnymi, zarówno dla opiekunki, jak i dla rodziny czy agencji.

Opiekunka domowa a opiekunka medyczna – kluczowe różnice

Praca w zawodzie opiekunki w Niemczech nie zawsze oznacza to samo. Przykładowo, nasi zachodni sąsiedzi rozróżniają dwa podstawowe „typy” opiekunki seniora.

Opiekunka domowa (Betreuungskraft) to osoba, która wspiera osobę starszą w codziennym życiu. Może być zatrudniona bezpośrednio przez rodzinę lub za pośrednictwem agencji. Nie musi posiadać wykształcenia kierunkowego, ale mile widziane są kursy opiekuńcze i doświadczenie w opiece (nawet prywatne, w rodzinie).

Opiekunka medyczna (Pflegefachkraft) to wykwalifikowana pielęgniarka lub opiekunka z wykształceniem medycznym, która ukończyła trzyletnie szkolenie zawodowe w Niemczech lub przeszła proces uznania kwalifikacji zdobytych za granicą. Może wykonywać czynności medyczne, pracować w domach opieki, klinikach lub szpitalach.

Chcesz zostać opiekunką medyczną w Niemczech? Pamiętaj, że Pflegefachkraft musi mieć ukończoną szkołę pielęgniarską w Polsce lub innym kraju UE. Dodatkowo powinna złożyć wniosek o uznanie kwalifikacji zawodowych w odpowiednim urzędzie w Niemczech. Następnie trzeba będzie dostarczyć przetłumaczone dokumenty potwierdzające wykształcenie, świadectwa pracy, zaświadczenia o niekaralności i stanie zdrowia. Kolejnym krokiem jest zaliczenie tzw. „Anpassungslehrgang” (kursu adaptacyjnego) lub zdanie egzaminu z wiedzy fachowej. I najważniejsze – opiekunka medyczna powinna znać język niemiecki na poziomie co najmniej B2 (znajomość potwierdzona certyfikatem). Proces uznania kwalifikacji może potrwać kilka miesięcy, ale umożliwia legalną pracę jako pielęgniarka w niemieckim systemie opieki zdrowotnej.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze oferty pracy w opiece?

W Internecie można znaleźć mnóstwo różnych ofert dla opiekunek w Niemczech. Niestety, nie wszystkie są warte uwagi. Oto, na co zwrócić uwagę, szukając dobrej, atrakcyjnej i przede wszystkim legalnej szteli:

• Zakres obowiązków – sprawdź, czy opis odpowiada standardowej opiece domowej, czy zawiera również elementy opieki medycznej (co może oznaczać nielegalne wymagania).
• Stan zdrowia podopiecznego – dowiedz się, czy senior jest mobilny, leżący, ma demencję, wymaga dźwigania itp.
• Warunki pracy – istotne informacje to: czy opiekunka ma zapewniony pokój i dostęp do Internetu, ile godzin dziennie pracuje i kiedy ma czas dla siebie.
• Wynagrodzenie i legalność zatrudnienia – czy sposób wypłaty pieniędzy jest zgodny z prawem i rynkiem opiekuńczym, a także jaka jest forma umowy.
• Dodatkowe obowiązki – czy oprócz realizowania codziennych zadań opiekunka musi np. opiekować się zwierzętami, pracować w nocy lub pomagać kilku osobom. Wszystko to powinno być jasno określone w umowie.

Praca opiekunki osób starszych w Niemczech to zawód wymagający, ale i dający dużo satysfakcji. Kluczem do sukcesu jest znajomość własnych obowiązków. Opiekunka powinna świadomie podejmować się zadań zgodnych z jej kompetencjami, a wszelkie niejasności omawiać z rodziną lub agencją. Wiedza o tym, co można, a czego nie wolno robić, to nie tylko kwestia Twojego bezpieczeństwa. Świadczy ona też o Twoim profesjonalizmie i szacunku wobec podopiecznego. Jeśli zatem planujesz rozpocząć pracę jako opiekunka – zarówno domowa, jak i medyczna – warto dobrze się do tego przygotować i świadomie budować swoją ścieżkę zawodową.